De monumentale waarden van het achterdakvlak zijn minder belangrijk
02 maart 2020

De monumentale waarden van het achterdakvlak zijn minder belangrijk


De gemeente Leidschendam heeft een omgevingsvergunning verleend voor het wijzigen van een gemeentelijk monument. Met deze vergunning mag de eigenaar de dakpannen van zijn monumentale woning gedeeltelijk vervangen. De buurman kijkt uit op de achterzijde van deze woning en is het niet eens met de verleende vergunning. Hij stelt dat de nieuwe dakpannen op het achterdakvlak de monumentale waarde van de woning onaanvaardbaar zullen aantasten. In zijn uitspraak van 24 december 2019 legt de Raad van State uit waarom de gemeente de vergunning had mogen verlenen. 

Achterdakvlak

Elke gemeente is verplicht in de erfgoedverordening (of monumentenverordening) de gemeentelijke afspraken over archeologie en cultuurlandschap vast te leggen. De erfgoedverordening van de gemeente Leidschendam regelt dat een monument gewijzigd kan worden als het belang van de monumentenzorg zich daartegen niet verzet. 

Om dit goed te kunnen beoordelen laat de gemeente zich adviseren door de gemeentelijke welstands- en monumentencommissie. Deze commissie is akkoord gegaan met het bouwplan, maar maakt wel een onderscheid tussen het voor- en achterdakvlak. Het voordakvlak is namelijk zichtbaar vanaf de openbare weg en het achterdakvlak nauwelijks. Daarnaast is de woning aangewezen als gemeentelijk monument. Om die reden is de woning vanuit stedenbouwkundig, architectuurhistorisch en cultuurhistorisch oogpunt van lokaal belang. Het is dus belangrijk dat het voordakvlak in harmonie is met de overige woningen. 

De maat van de nieuwe dakpannen is iets groter dan de bestaande dakpannen en ze zijn iets anders geprofileerd. Hiermee verstoren ze de eenheid in het woonblok en het straatbeeld. De gemeente heeft daarom een voorschrift aan de vergunning verbonden. Het voordakvlak van de woning moet afgedekt worden met opnieuw te gebruiken, bestaande dakpannen. Het gebruik van de nieuwe dakpannen op het achterdakvlak is wel toegestaan.

Oordeel Raad van State

De Raad van State beoordeelt in deze zaak of het belang van de monumentenzorg zich verzet tegen het gebruik van de nieuwe dakpannen op het achterdakvlak. Hiervoor is van belang dat de erfgoedverordening toestaat om een onderscheid te maken tussen het voor- en achterdakvlak. Dat onderscheid is toegestaan, omdat het achterdakvlak nauwelijks zichtbaar is vanaf de openbare weg. Het achterdakvlak is alleen zichtbaar vanaf de openbare weg op één bepaald punt. Daarom heeft de gemeente in redelijkheid minder waarde kunnen toekennen aan het achterdakvlak. 

Daarnaast heeft de gemeente geprobeerd een eindresultaat te bereiken dat vergelijkbaar is met andere dakvlakken van het woonblok. De kleur en profilering van de nieuwe dakpannen wijken iets af van de naastgelegen dakvlakken. Hierdoor ontstaat een visuele horizontale verspringing. Maar gelet op de ligging van het dakvlak en het advies van de welstand- en monumentencommissie is de aantasting van de monumentale waarden volgens de gemeente niet zodanig dat de vergunning geweigerd had moeten worden. Volgens de Raad van State heeft de gemeente hiermee in redelijkheid tot zijn oordeel kunnen komen.

Doe de check!

Wil je weten aan welke wettelijke regels jij moet voldoen voor het uitvoeren van jouw project? Doe dan de check!